Latinceden Gecen Kelimeler etiketine sahip yazılar gösteriliyor. Tüm yazıları göster

Şimdi isminin kökeninin nereden geldiğini açıklayacağım aleti ilkokuldayken hepimiz mutlaka kullanmışızdır. Neyden bahsediyorum? Tabii ki "abaküs"ten. Sayı saymak için kullandığımız bu "abaküs" nereden gelmiş acaba? Türkçe bir kelime olmadığı âşikar.

"Abaküs" kelimesi dilimize Latince'den girmiştir. Latince'de "abacus" kelimesinin anlamı "hesap tahtası"dır. Dilimizde de bu anlamla kullanılıyor zaten. "Abacus" kelimesi Latince'ye Eski Yunanca'dan geçmiştir. Eski Yunanca'da "âbaks" ve "abak" kelimeleri "masa, tabla" gibi anlamlara geliyordu.

İşte bu kelime dillerarası etkileşimin bir göstergesidir. Eski Yunanca'dan Latince'ye oradan da birçok Avrupa diline geçtiği gibi bizim dilimize de geçmiş. TDK "abaküs" yerine Türkçe bir kelime bulacak olsa, bu kelime ne olur acaba?

O kadar nezle, boğaz ağrısı, öksürük üzerine bir de sinüzit çıktı karşıma. Sinüziti herkes bilir. Başını öne eğemezsin. Sanki yüzün aşağıya düşecek gibi olur. Çok fena ağrı yapar. Öksürdükçe başının her bir tarafından baskı uygulanıyor gibi olur. Sanırım bugün de okula gidemeyeceğim. Neyse ben sinüzit kelimesinin kökenine geçeyim.

"Sinüzit" kelimesi tıbbî bir terim bildiğiniz üzere. Latince "sinus"ten türemiştir. "Sinus" kelimesinin anlamı ise "bir organ yüzeyindeki boşluk, çökme"dir. Başka bir sözlüğe göre fazladan şu anlamı da var: "Burun içi kıvrımı." (Matematikteki anlamına hiç girmiyorum.)

İşte bu "sinus"ten türeyen "sinüzit" kelimesinin Latincesi ise "sinusitis"dir. Yukarıda da bahsettiğim gibi bu, tıbbî bir terimdir. Tıbbî terimlerde bir kelimenin sonuna "it" veya "itis" takısı gelmesi, kelimeye ait enfeksiyon / iltihap anlamını vermektedir. Yani "sinüzit" kelimesinin sözlük anlamı "sinüs iltihabı"dır.

Çok fena acı çekiyorum. Dua edin de bir an evvel iyileşeyim artık...