Italyancadan Gecen Kelimeler etiketine sahip yazılar gösteriliyor. Tüm yazıları göster

Karantina Kelimesinin Soyağacı  

Yazının Sahibi: Recep Hilmi Tufan Kategorisi:

Yeni blogdaşlarımdan Bendeniz bir önceki yazıma bıraktığı yorumunda "karantina" kelimesini incelememi istemişti. Ne zamandır blogdaşlarımın verdiği kelimeleri yazmadığımı fark ettim. Bir sürü birikmiş kelime var araştırmam gereken. Neyse diğerlerine de yazarım artık yakında.

"Karantina" kelimesi dilimize Venedikçe'den girmiş. Bildiğiniz gibi Venedik bir İtalya kenti. Venedikçesi "cuarantina" olan kelime, İtalyanca'da ise "quarantina". Biliyorsunuz Venedik bir liman kenti. İşte bu "karantina" kelimesinin onların dilindeki anlam biraz daha farklı. Venedikçe'de anlamı: "Venedik'e gemiyle gelen yolculara uygulanan kırk günlük karaya çıkma yasağı" olarak geçiyor sözlüklerde. Ancak biz bu kelimeyi daha geniş alanda kullanmışız.

Ek bilgi olması için şunu da belirteyim. Yasağın 40 gün olmasının nedeni de bu kelimenin kökeni olan "cuaranta" kelimesinin Venedikçe'de "kırk" anlamına gelmesidir. Aynı kelimenin İtalyancası ise "quaranta"dır.

İtalyan Dili okuyan biri olarak bunu bilmiyordum ve Bendeniz sayesinde öğrendim ben de. Teşekkürler Bendeniz.

Pusula İsmi Nereden Gelmektedir?  

Yazının Sahibi: Recep Hilmi Tufan Kategorisi:


Bugün okula gittim finaller açıklanmış. İki tane bütünleme sınavına kalmışım. Bunlardan birisi de İtalyan Kültür Tarihi. Çoğunuz öğrendiniz zaten Roberto Hoca'nın dersi bu. Sınıfın yarısı kaldı bütünlemeye. Neyse bizim Romen güzelimiz var Andreea, onunla buluşup Cevahir'deki İtalyan Restoranı Sbarro'ya gittik. Herkese tavsiye ederim sınırsız pizza ve sınırsız içecek sadece 8.90 ytl. Orada hem midemizi doldurduk Andreea'yla hem de biraz tarih çalıştık. Bunları bize neden anlatıyorsun diyorsunuz haklısınız. Neyse işte orada tarih çalışırken İtalyanca pusulayı öğrendim ve yazmaya karar verdim.

Pusula kelimesi dilimize İtalyanca'dan girmiş. İtalyanca'sı "bussola" olan kelime, İtalyanca'ya da Latince "buxula"dan girmiş.

Pusula kelimesinin iki anlamı var: 1. kutucuk 2. yol gösteren alet. Ben sadece yol gösteren alet anlamında biliyordum. Ancak "kutucuk"lar içinde kullanılıyormuş. Bunu da bu sayede öğrenmiş oldum.

Ayrıca ek bilgi olması sebebiyle bir de "pusla" kelimesi var ki Ahmet Vefik Paşa'nın Lehçe-i Osmânî adlı eserinde "yazılı not, tezkere" diye açıklanmış. Tabi bu sözlük 1876 yılında yazılan bir eser olduğu için o zamana ait bir kelime bu.

Poğaça Kelimesi  

Yazının Sahibi: Recep Hilmi Tufan Kategorisi:


Bu "poğaça" kelimesi beni öncelerden beri rahatsız eden bir kelime. Çünkü "poğaça" yerine "poğça, poça, pohaça, pohça" ve daha da ileri giderek "bohça" dendiğini siz de duymuş veya görmüşsünüzdür. Bu kelimeyi tekrar hatırlatıp yazmama vesile olan Leyleğin Geciken Adımı'na teşekkürler.

Poğaça kelimesi dilimize İtalyanca "focaccia"dan girmiştir. Her ne kadar bildiğimiz "focaccia" şekil olarak farklı bile olsa bu böyledir. TDK'dan teyit ettirebilirsiniz. "Focaccia" kelimesi eski Roma'da "fırında, ateşte pişen ekmek" anlamındaki "panis focacius"tan İtalyanca'ya geçmiştir.

Yemek tarifi bloguna sahip blogdaşlarım bi poğaça yapsa da çayla yesek içsek ne de güzel olur :)

Kızıl Sakal BarbaRossa  

Yazının Sahibi: Recep Hilmi Tufan Kategorisi:


Bugün gene dersim vardı. Bazı arkadaşlar öğrendi artık Roberto'yu ama yanıldılar. Çünkü bugünkü ders Roberto ile değil de Hüseyin Hoca ileydi. Adamın dersine kimse gelmiyo bugün 30 kişilik sınıftan 7 kişi vardık derste. Neyse bunlar sitemizle alakalı şeyler değil. Özele kaçıyo :)

Ya bu bizim hocaların hepsi de etimolog gibi maşallah zaten Latince'yi bildin mi tamamdır. Batı dilleri hep bu kökten geldiği için az çok diğer dillere de yatkınlığın oluyo.

Neyse bugün bizim Hüseyin Hoca, Barbaros isminin nerden geldiğini anlattı. Konu İtalyanca'da sakal demek olan "barba"dan açıldı. Aslında Barbaros Hayrettin Paşa'nın asıl adı "Hızır"dır. Meşhur "Hızır Reis" ile "Barbaros" aynı isimdir. Batılılar Hızır Reis'in sakalı hafiften kırmızıya çalması dolayısıyla İtalyanca "Kızıl Sakal" demek olan "BarbaRossa" adını vermişlerdir Hızır Reis'e. Daha sonra da böyle anıla gelmiştir. Türkçemize ise "Barbaros" olarak geçmiş.

Detaylı bilgi olması açısından İtalyanca'da
la barba= sakal
rosso= kızıl, kırmızı anlamlarına gelmektedir. Sıfatlar isimlere erkeklil-dişilik konusunda uymak zorunda olduğu için "rosso" olan "barba" olan dişil kelimeye uyduğu için "rossa" olmuştur.

En iyisi ben yazıma burada son vereyim yoksa İtalyanca ders uzayacak. :)

ArrivederLa!

Clicky Web Analytics